Prowadzenie polityki klimatycznej w sektorze przemysłowym jest zadaniem wyjątkowo trudnym. Przemysł, odpowiadający za około 22% emisji gazów cieplarnianych w Unii Europejskiej w skali roku (a 15% w Polsce), jest kluczowy w kontekście osiągnięcia neutralności klimatycznej. Jednak specyfika tego sektora oraz sposób wytwarzania niektórych dóbr, takich jak stal czy cement, wiąże się z emisjami procesowymi będącymi skutkiem nie tyle spalania paliw, co reakcji chemicznych nieodzownych w procesie produkcji danego dobra. W ostatnich latach redukcja emisji w przemyśle opierała się głównie na poprawie efektywności energetycznej. W wielu gałęziach przemysłu, instalacje osiągały swoje limity, limity równie często termodynamiczne, jak i ekonomiczne. Kolejne działania umożliwiające dalszą poprawę efektywności procesów oraz obniżenia ich emisyjności, należały już do działań z zakresu gospodarki obiegu zamkniętego. Mowa tu w głównej mierze o poszukiwaniu alternatywnych surowców dla procesów, czy to w obrębie surowców odnawialnych, czy odpadowych. W miarę wyczerpywania się stosunkowo łatwiej dostępnych sposobów na obniżenie swoich emisji, przemysł w wielu gałęziach doszedł do momentu, w którym dalsza dekarbonizacja oznacza już konieczność zmiany obecnie wykorzystywanych technologii i inwestycje w technologie niskoemisyjne. Działania te zazwyczaj wiążą się jednak z koniecznością poniesienia znacznych nakładów finansowych, a dojrzałość technologiczna dostępnych na rynku rozwiązań znacząco odstaje od metod stosowanych do tej pory. To wszystko przekłada się na duże ryzyko inwestycyjne zarówno po stronie inwestora, jak i instytucji finansujących te przedsięwzięcia.

Rozwiązaniu tego problemu ma służyć mechanizm dostosowywania cen na granicach UE z uwzględnieniem emisji CO2 (Carbon Border Adjustment Mechanism – CBAM) oficjalnie przedstawiony przez Komisję Europejską 14 lipca 2021 r., CBAM jest propozycją wpisującą się w ?zielony zwrot? polityki handlowej, która będzie wywierała bardzo duży wpływ na przemysł w Unii Europejskiej.

 



Autor: Andrzej Czaplicki
Zakład Gospodarki o Obiegu Zamknietym
kontakt: aczaplicki@itpe.pl  |  48 32 621 63 13